
İfadeye çağrıldım ne yapmalıyım sorusunun cevabı, elinizdeki çağrı kağıdının hangi sıfatla düzenlendiğine bağlıdır. Belge kapınıza tebliğ edilmiş, karakoldan telefon gelmiş ya da e-Devlet bildiriminde bir soruşturma dosyası görünmüş olabilir. Bunların hepsi aynı anlama gelmez.
Avukatınızla görüntülü görüşün
30 dakika · görüntülü/sesli görüşme · 2.500 ₺'den başlayan ücret
Çağrının kendisi bir suçlama değildir. Cumhuriyet savcısı, kendisine ulaşan her ihbar ve şikayet üzerine araştırma yapmak zorundadır ve bu araştırmanın bir parçası da ilgili kişilerin dinlenmesidir. Doğru hazırlık yapıldığında ifade, dosyanın aleyhinize değil lehinize dönmesini sağlayan aşamadır.
İfadeye çağrıldığınızda önce çağrı kağıdındaki sıfatınızı okuyun. Şüpheli sıfatıyla çağrıldıysanız 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m.147 uyarınca susma ve müdafi seçme hakkınız bulunur. Çağrıya uymamanız halinde m.146 uyarınca zorla getirme kararı verilebilir. Mazeretiniz varsa ifade gününden önce dilekçeyle bildirilir.
İfadeye Çağrıldığınızı Öğrendiğinizde İlk Yapmanız Gerekenler
İlk gün yapılacak işler kısadır ve hiçbiri hukuk bilgisi gerektirmez. Amaç, ifade gününe kadar dosyanın konusunu ve kendi konumunuzu netleştirmektir. Sıra şu şekilde işler.
- Çağrı kağıdını baştan sona okuyun.
- Sıfatınızı ve soruşturma numarasını belirleyin.
- İfade gün ve saatini takvime yazın.
- Olayla ilgili belgeleri toplayın.
- İfade öncesi avukatla görüşün.
Çağrı kağıdını baştan sona okuyup sıfatınızı belirleyin
Belgenin üst bölümünde çağrının hangi birimden geldiği, orta bölümünde ise sizin hangi sıfatla dinleneceğiniz yazar. Şüpheli, tanık, müşteki ve mağdur ibarelerinden hangisinin bulunduğu bütün süreci değiştirir. Küçük punto ile yazılmış olsa da bu ibare mutlaka bulunmalıdır. Bulunamıyorsa çağrıyı yapan birimden telefonla teyit istenir.
Belgedeki tarih ile dosya numarasını not alın
Çağrı kağıdında bir soruşturma numarası yer alır ve bu numara yıl ile sıra numarasından oluşur. Numara, dosyanın hangi Cumhuriyet başsavcılığında ve hangi büroda yürüdüğünü gösterir. Tebliğ tarihi de ayrıca kaydedilmelidir. İki bilgi olmadan dosya hakkında hiçbir yerden bilgi alınamaz.
İfade gününden önce bir avukatla ön görüşme yapın
Görüşmenin amacı ifadeyi ezberletmek değil, hangi hakkın hangi anda kullanılacağını belirlemektir. İsnat edilen fiilin hangi suça karşılık geldiği, uzlaştırma kapsamında olup olmadığı ve dosyanın olası seyri bu görüşmede konuşulur. Farklı şehirde olmanız engel değildir, online avukat randevusu ile görüntülü görüşme yapılabilir.
Olayla ilgili yazışmaları tek dosyada toparlayın
Mesajlar, elektronik posta yazışmaları, banka dekontları, sözleşmeler ve fotoğraflar tarih sırasına dizilir. Hangi belgenin hangi iddiaya cevap verdiği kenarına yazılır. Telefonunuzdaki kayıtları silmeyin, silinen veriler aleyhe yorumlanabilir. Kamera görüntüleri çoğu işletmede on beş ila otuz gün içinde kendiliğinden silindiğinden bunların temini ilk günlerde istenmelidir.
Kimliğinizi ve varsa vekaletname/görevlendirme belgesini yanınıza alın
Adliye ve karakol girişinde kimlik ibrazı zorunludur, nüfus cüzdanı veya ehliyet yeterlidir. Bir şirket adına dinlenecekseniz imza sirküleri ve yetki belgesi istenebilir. Avukatınız sizinle gelecekse baro kimliği ile hazır bulunur. Ceza soruşturmasında müdafilik için vekaletname aranmaz, müdafi görevlendirme yazısı veya beyanla dosyaya girer.
İfade Verirken Susma Hakkınızı Kullanabilir misiniz?
Şüpheli sıfatıyla dinlenen kişi, yüklenen suç hakkında hiçbir açıklama yapmama hakkına sahiptir. Hak, kanunun tanıdığı bir yetkidir ve kullanılması için sebep gösterilmesi gerekmez.
CMK m.147 kapsamında susma hakkı ne anlama gelir?
Ceza Muhakemesi Kanunu m.147, ifade alma sırasında şüpheliye yüklenen suç hakkında açıklamada bulunmamasının kanuni hakkı olduğunun söylenmesini emreder. Hatırlatmanın yapılıp yapılmadığı tutanaktan denetlenir. Hak, sorulara kısmen cevap verip bazı sorularda susma biçiminde de kullanılabilir. Hiç konuşmamak ile bazı soruları cevaplamamak arasında hukuki fark bulunmaz.
Susmak aleyhinize delil olarak kullanılabilir mi?
Kullanılamaz. Açıklamada bulunmama kanuni bir hak olduğundan, bu hakkın kullanılması suçun işlendiğine karine sayılamaz ve mahkumiyet hükmüne gerekçe yapılamaz. Yargıtay ceza dairelerinin yerleşik uygulaması da bu yöndedir, kararlara Yargıtay karar arama sisteminden ulaşılabilir. Susma hakkını kullanan kişi hakkında bu nedenle ek tedbir uygulanamaz.
Kimlik sorularına cevap verme yükümlülüğü susma hakkının istisnası mıdır?
Evet. Kanun, kimliğe ilişkin soruların doğru olarak cevaplandırılmasını zorunlu tutar. Ad, soyad, doğum tarihi, nüfusa kayıtlı olunan yer ve yerleşim yeri bu kapsamdadır. Yanlış kimlik bilgisi vermek ayrı bir suç oluşturur. Suçun esasına ilişkin sorularda ise susma hakkı tam olarak işler.
Müdafi gelmeden ifade vermeme beyanı tutanağa nasıl geçirilir?
Beyanınızı açık bir cümleyle söylemeniz ve tutanağa yazılmasını istemeniz yeterlidir. Müdafi hazır bulunmadan açıklama yapmak istemediğinizi belirttiğinizde ifade işlemi durdurulur. Bu talebin tutanakta görünmesi, sonraki aşamalarda usulün doğru işlediğinin tek kanıtıdır. Talebin yazılmadığı durumlarda imza atmadan önce eksikliğin giderilmesi istenir.
Sonradan ifade verme hakkınız devam eder mi?
Devam eder. Susma hakkını kullanan şüpheli, soruşturmanın ilerleyen aşamasında veya kovuşturma evresinde beyanda bulunabilir. Savcılığa ek beyan dilekçesi verilmesi de mümkündür. İlk ifadede susup sonradan açıklama yapmak hukuken engellenmemiştir, ancak iki beyan arasındaki çelişkiler mahkemede sorulur.
İfadede Avukat Bulundurma ve Müdafi Talep Etme Hakkı
Müdafi yardımından yararlanma, soruşturmanın her aşamasında kullanılabilen bir haktır. Ekonomik durum aranmaz, talep yeterlidir.
| Hak | Kanun maddesi | Kullanım anı |
|---|---|---|
| Susma hakkı | CMK m.147 | İfade başında |
| Müdafi seçme | CMK m.149 | Her aşamada |
| Ücretsiz müdafi | CMK m.150 | Talep üzerine |
| Dosya inceleme | CMK m.153 | Müdafi eliyle |
| Özel görüşme | CMK m.154 | İfade öncesi |
Müdafi hazır bulunmadan alınan ifadenin hukuki durumu (CMK m.148)
Kanun açık bir kural koyar. Müdafi hazır bulunmaksızın kollukça alınan ifade, hakim veya mahkeme önünde şüpheli tarafından doğrulanmadıkça hükme esas alınamaz. Aynı madde kötü davranma, işkence, ilaç verme, yorma, aldatma ve cebir gibi yasak usulleri sayar. Yasak usulle elde edilen beyan, kişi rıza gösterse bile delil olarak değerlendirilemez.
Barodan ücretsiz müdafi (CMK avukatı) nasıl talep edilir?
Talebinizi ifadeyi alacak kolluk görevlisine veya Cumhuriyet savcısına sözlü olarak iletmeniz yeterlidir. İstem baronun nöbet servisine bildirilir ve listedeki avukat görevlendirilir. Ücret ilgili tarife üzerinden Devletçe karşılanır, sizden tahsil edilmez. Görevlendirme yapılana kadar ifade işlemine başlanmaz.
Zorunlu müdafilik hangi hallerde uygulanır?
Şüpheli çocuksa, kendisini savunamayacak derecede maluliyeti varsa ya da sağır veya dilsizse müdafi görevlendirilmesi zorunludur. Alt sınırı beş yıldan fazla hapis cezasını gerektiren suçlarda da müdafi bulundurulur. Sayılan hallerde kişinin ayrıca talepte bulunması aranmaz, görevlendirme kendiliğinden yapılır. Gözaltı ve tutuklama süreçlerinde aynı kural işler, ayrıntılar gözaltı süreci ve avukat hakkı başlığında ele alınmıştır.
Avukat ifade sırasında hangi işlemleri yapabilir?
Müdafi ifade boyunca hazır bulunur, sorulan sorunun hukuka aykırılığına itiraz eder ve itirazını tutanağa yazdırır. Sorunun anlaşılmadığı hallerde açıklanmasını isteyebilir. İfadenin eksik veya yanlış kaydedildiğini düşündüğünde düzeltme talep eder. Soruşturma evresinde ifade alma sırasında en çok üç avukat hazır bulunabilir.
İfade öncesi avukatla özel görüşme hakkı
Şüpheli, müdafi ile her zaman ve konuşulanları başkalarının duyamayacağı bir ortamda görüşebilir. Görüşme için vekaletname aranmaz. Yazışmalar denetime tabi tutulamaz, görüşmenin içeriği soruşturma dosyasına yansıtılamaz. İfade odasına girmeden önce kısa bir görüşme talep etmek uygulamada olağan bir istemdir.

Şüpheli Olarak mı Müşteki Olarak mı Çağrıldınız?
Sıfat, hangi hakların kullanılabileceğini ve hangi yükümlülüklerin doğduğunu belirler. Aynı olayda birden fazla kişi farklı sıfatlarla dinlenebilir.
| Aşama | Dinleyen | Tutanağın adı |
|---|---|---|
| Kolluk | Polis veya jandarma | İfade tutanağı |
| Savcılık | Cumhuriyet savcısı | İfade tutanağı |
| Hakimlik | Sulh ceza hakimi | Sorgu tutanağı |
| Mahkeme | Mahkeme heyeti | Sorgu tutanağı |
Şüpheli sıfatıyla çağrılmak ne anlama gelir?
Hakkınızda bir suç isnadı bulunduğu ve soruşturmanın bu iddia üzerinden yürütüldüğü anlamına gelir. Şüpheli, suçlu değildir ve masumiyet karinesinden yararlanır. Susma hakkı ile müdafi yardımından yararlanma hakkı bu sıfata bağlıdır. Trafik olaylarında da sık karşılaşılan bir durumdur, yaralamalı trafik kazası dosyalarında sürücü şüpheli sıfatıyla dinlenir.
Tanık olarak çağrıldığınızda doğru söyleme yükümlülüğü ve çekinme hakkı
Tanığın bildiklerini doğru olarak anlatma yükümlülüğü vardır, gerçeğe aykırı beyan ayrı bir suç oluşturur. Kanun bazı kişilere çekinme hakkı tanır. Şüphelinin nişanlısı, eşi, üstsoy ve altsoyu ile belirli derecedeki hısımları tanıklıktan çekinebilir. Tanık, kendisini veya bu kişileri ceza kovuşturmasına maruz bırakacak sorulara cevap vermekten de çekinebilir.
Müşteki (şikayetçi) sıfatıyla ifade vermek
Müşteki, suçtan zarar gördüğünü ileri sürerek şikayette bulunan kişidir. Beyanı, olayın nasıl geliştiğini ve zararın niteliğini ortaya koymak üzere alınır. Delillerin toplanmasını isteme ve vekil yardımından yararlanma hakkı bulunur. Müşteki sıfatının şüpheli sıfatına dönüşmesi karşılıklı şikayet bulunan dosyalarda karşılaşılan bir durumdur.
Sıfatınız çağrı kağıdında yazmıyorsa ne yapmalısınız?
Çağrıyı yapan birimi telefonla arayıp soruşturma numarası üzerinden sıfatınızı sorabilirsiniz. Bilgi verilmezse ifade başlamadan önce sıfatınızın açıkça bildirilmesini talep edin ve talebin tutanağa geçirilmesini isteyin. İsnadın anlatılması kanuni bir zorunluluktur. Sıfat öğrenilmeden verilen beyan, hangi hakların kullanılabileceğinin bilinmemesi sonucunu doğurur.
Çağrı Kolluktan mı Savcılıktan mı Geldi?
Çağrının kaynağı, işlemin hangi aşamada olduğunu gösterir. Kolluk çağrısı da savcılık çağrısı da aynı soruşturma dosyasına aittir.
Polis veya jandarmadan gelen ifade çağrısı
Kolluk, Cumhuriyet savcısının yazılı emri veya talimatı üzerine ifade alır. Karakoldan gelen çağrıda genellikle bir davet yazısı bırakılır ya da telefonla bilgi verilir. Talimatın dosya numarası sorulabilir. Müdafi hazır bulunmadan kollukta alınan ifadenin hükme esas alınamayacağı kuralı bu aşamada özellikle önem taşır.
Cumhuriyet Başsavcılığından gelen davetiye
Savcılık davetiyesi tebligat usulüne göre gönderilir ve üzerinde soruşturma numarası, birim adı, gün ve saat bulunur. Belgede gelmemenin sonucu da yazılıdır. İfade doğrudan Cumhuriyet savcısı huzurunda ya da savcının talimatıyla zabıt katibi tarafından alınır. Kovuşturmaya yer olup olmadığına ilişkin değerlendirme bu aşamada yapılır.
Mahkemeden gelen duruşma davetiyesi ile ifade çağrısı arasındaki fark
Duruşma davetiyesi, iddianamenin kabul edilmesiyle dava açıldığını gösterir ve sizi sanık, müşteki veya tanık olarak duruşmaya çağırır. İfade çağrısı ise soruşturma evresine aittir, henüz dava açılmamıştır. Belgenin üzerindeki mercinin adı bu ayrımı tek başına ortaya koyar. Mahkeme aşamasında beyan alma işlemi sorgu adını alır.
Telefonla arayıp “ifadeye gelin” denmesi geçerli bir çağrı mıdır?
Kanunun sonuçlarını bağladığı çağrı, çağrı kağıdı ile yapılan çağrıdır. Telefonla yapılan bildirim uygulamada kullanılır ve çoğu zaman gerçektir, ancak zorla getirme gibi sonuçlar buna bağlanmaz. Aramanın gerçekliğini birimin santralinden teyit edin. Kendisini savcı olarak tanıtıp para veya kimlik bilgisi isteyen aramalar dolandırıcılıktır.
Tebligatın usulüne uygun yapılıp yapılmadığını kontrol etme
Tebligat mazbatasında teslim tarihi, teslim alan kişi ve teslim şekli yazar. Belge komşuya ya da muhtarlığa bırakılmışsa arka yüzdeki şerh okunmalıdır. Adres kayıt sistemindeki adrese yapılan tebligat, kişi evde bulunmasa da geçerlidir. Usulsüzlük iddiası varsa öğrenme tarihi esas alınır ve durum dilekçeyle bildirilir.
İfadeye Gitmezsem Yakalama ve Zorla Getirme Kararı Çıkar mı?
Çağrıya uymamanın kanunda öngörülmüş bir sonucu vardır. Sonucun ağırlığı, gelmeme halinin tekrarına ve dosyanın niteliğine göre değişir.
CMK m.146 kapsamında zorla getirme kararı nasıl uygulanır?
Çağrı kağıdı ile çağrılıp da gelmeyen şüphelinin zorla getirilmesine karar verilebilir. Kararda kişinin açık eşkali, yüklenen suç ve zorla getirilme nedeni gösterilir. Kolluk kişiyi bulduğunda derhal, imkan bulunmadığında yol süresi hariç en geç yirmi dört saat içinde ifadesi alınır. İşlem bittiğinde kişi serbest bırakılır.
Mazeret bildirmek mümkün mü, dilekçe nereye verilir?
Mümkündür. Mazeret dilekçesi, çağrıyı yapan Cumhuriyet başsavcılığına veya kolluk birimine soruşturma numarası yazılarak verilir. Dilekçeye mazereti gösteren belge eklenir. Başvurunun ifade gününden önce yapılması ve evrak kaydına girdiğine dair belgenin alınması gerekir. Sözlü bildirim uygulamada ispat sorunu doğurur.
Hastalık, seyahat veya iş nedeniyle gün değişikliği talebi
Sağlık raporu, hastane kaydı veya yurt dışı giriş çıkış belgesi mazeretin dayanağını oluşturur. Talep kabul edilirse yeni bir gün bildirilir. Yoğun iş temposu tek başına yeterli görülmez. Uygulamada en sık yapılan hata, mazeret dilekçesi vermeden ifadeye gitmemek ve durumu sonradan açıklamaya çalışmaktır.
Tekrarlanan gelmeme halinde yakalama kararı riski
Birden çok kez çağrılıp gelmeyen ve mazeret bildirmeyen kişi hakkında zorla getirme kararı düzenlenir. Adreste bulunamayan kişi için yakalama emri çıkarılması gündeme gelir. Kolluk kaydına giren emir, herhangi bir kontrol noktasında tespit edilmeye yol açar. Sürecin bu noktaya taşınması, dosyadaki savunmanın da geç kalmasına neden olur.
Yurt dışı çıkış yasağı ve adli kontrol ihtimali
Adli kontrol, tutuklama yerine uygulanan daha hafif bir tedbirdir. Yurt dışına çıkamamak, belirli aralıklarla imza atmak ve konutu terk etmemek bu tedbirin biçimleridir. Karar sulh ceza hakimliğince verilir ve süresi içinde itiraz edilebilir. Şartların ortadan kalkması halinde tedbirin kaldırılması istenebilir.
İfade Verirken Nelere Dikkat Etmelisiniz?
İfade tutanağı, dosyanın her aşamasında önünüze gelecek bir belgedir. İlk beyan ile sonraki savunma arasındaki fark mahkemede mutlaka sorulur.
İfade alma işleminin başında size okunması gereken haklar
Kanun sırayı belirlemiştir. Kimlik tespiti yapılır, yüklenen suç anlatılır, müdafi seçme hakkı hatırlatılır, yakınlarından istediğine haber verilebileceği bildirilir ve açıklamada bulunmamanın kanuni hak olduğu söylenir. Şüpheden kurtulması için somut delillerin toplanmasını isteyebileceği de hatırlatılır. Bu hatırlatmaların yapılmaması usul eksikliği oluşturur.
Sorulara kısa ve olay örgüsüne sadık cevap vermek
Sorulan soruya cevap verilir, sorulmayan konu anlatılmaz. Tarih, saat ve yer bilgisi mümkün olduğunca somut söylenir. Tahmin yürütmek yerine bilinen kısmın aktarılması doğru olanıdır. Uzun ve dağınık anlatım, tutanakta beyanın eksik yansımasına yol açar.
Emin olmadığınız konularda “hatırlamıyorum” demek neden önemlidir?
Aradan zaman geçmiş olaylarda ayrıntıların hatırlanmaması olağandır. Emin olunmayan bir tarihi kesin gibi söylemek, sonradan çıkacak belgeyle çelişince beyanın bütününün güvenilirliğini tartışmalı hale getirir. Hatırlamadığını söylemek susma hakkının kullanılması anlamına da gelmez. Sonradan hatırlanan hususlar ek beyanla dosyaya sunulabilir.
Baskı, yönlendirme veya vaat halinde yapılması gerekenler
Kanuna aykırı bir yarar vaat edilmesi ve şüphelinin özgür iradesini engelleyen davranışlar yasaktır. Böyle bir durumda beyanınızı sürdürmeyi reddedip durumu tutanağa yazdırmanızı istemeniz gerekir. Müdafi hazırsa itirazını kendisi kaydettirir. Yasak usullerle alınan beyan, rıza gösterilmiş olsa dahi delil olarak kullanılamaz.
İfade sırasında ara verilmesini isteme
Sağlık sorunu, yorgunluk veya müdafi ile görüşme ihtiyacı halinde ara talep edilebilir. Yorma yasak usuller arasında sayıldığından uzun süren işlemlerde ara verilmesi olağandır. Talebin ve verilen aranın tutanağa yazılması istenmelidir. İlaç kullanan kişilerin durumu işlem başında bildirilmelidir.

İfade Tutanağının Okunması ve Beyana İtiraz
Tutanak imzalandığı anda dosyanın kalıcı bir parçası olur. Sonradan içeriğe itiraz etmek, imza atılmış bir belgeyi tartışmak anlamına gelir.
Tutanağı imzalamadan önce satır satır okumak
Beyanınız kendi cümlelerinizle değil, kayda geçiren kişinin ifadesiyle yazılır. Bu nedenle anlam kaymaları olabilir. Metnin tamamı okunmalı, tarih ve rakamlar ayrıca kontrol edilmelidir. Okumadan imza atmak, ceza soruşturmalarında en sık karşılaşılan ve en zor telafi edilen hatadır.
Yanlış yazılan beyanın düzeltilmesini isteme
Eksik veya hatalı kaydedilen cümlenin düzeltilmesi talep edilir. Düzeltme kabul edilmezse itirazın tutanağın sonuna yazılması istenir. Söylenmeyen bir cümlenin metinde yer alması halinde bu husus açıkça belirtilir. İtiraz kaydı, ileride tutanağın içeriğini tartışabilmenin tek dayanağıdır.
Tutanağı imzalamaktan kaçınma hakkı ve sonuçları
İmza atmama hakkınız bulunur ve bu durum tutanağa şerh düşülerek kaydedilir. İmzadan kaçınma, ifadenin hiç alınmamış sayılması sonucunu doğurmaz. Beyanın kaydedildiği hali dosyada kalır. Uygulamada tercih edilen yol, itirazı yazdırıp öyle imzalamaktır.
İfade tutanağının bir örneğini talep etmek
Örnek talep edilebilir ve müdafi dosya içeriğini inceleyip belgelerin bir örneğini alabilir. Şüphelinin ifadesini içeren tutanak, kısıtlama kararı bulunsa bile erişime kapatılamayan belgeler arasındadır. Örneğin alınması, sonraki aşamalarda beyanın tutarlılığını korumayı kolaylaştırır. Talep sözlü olarak iletilebilir.
Ek beyan dilekçesi ile eksik kalan hususları tamamlamak
İfade sırasında söylenmeyen veya sonradan hatırlanan hususlar dilekçeyle dosyaya sunulur. Dilekçede soruşturma numarası yazılır, hangi beyana ek yapıldığı belirtilir ve varsa belgeler eklenir. Delil listesi ile tanık bilgileri de aynı dilekçede bildirilebilir. Başvurunun evrak kaydına girdiğine dair belge saklanmalıdır.
Başka Şehirde veya Yurt Dışında İstinabe ve SEGBİS Usulü
Çağrı kağıdındaki adrese fiilen gitmek her zaman mümkün olmaz. Kanun bu durum için ayrı yollar öngörmüştür.
Bulunduğunuz yer savcılığında ifade verme talebi
Soruşturmayı yürüten Cumhuriyet savcısı, başka yer savcılığından işlem yapmasını isteyebilir. Talimat üzerine ifadeniz bulunduğunuz ildeki başsavcılıkta alınır ve tutanak dosyaya gönderilir. Talebin gerekçesiyle birlikte önceden yazılı olarak iletilmesi gerekir. Kabul edilip edilmeyeceği dosyanın niteliğine göre değerlendirilir.
SEGBİS ile sesli ve görüntülü ifade nasıl alınır?
Ses ve Görüntü Bilişim Sistemi, ifadenin bulunulan yerdeki adliyeden görüntülü bağlantıyla alınmasını sağlar. Görüşme kayda alınır ve kayıt dosyaya eklenir. Sistemin kullanılabilmesi teknik imkanın bulunmasına bağlıdır. Müdafi, ifadenin alındığı yerde veya soruşturmanın yürüdüğü yerde hazır bulunabilir.
Yurt dışındakiler için konsolosluk üzerinden yürüyen süreç
Yurt dışında bulunan kişilerin beyanı, Türkiye’nin dış temsilcilikleri aracılığıyla alınabilir. Süreç Adalet Bakanlığı üzerinden yürüdüğünden aylar sürebilir. Konsolosluktan randevu alınması ve pasaport ile kimlik belgelerinin hazır edilmesi gerekir. Yurt dışında olma durumunun dosyaya belgeyle bildirilmesi, gelmeme halinin mazeretsiz sayılmasını önler.
Talep dilekçesini ne zaman ve nereye vermelisiniz?
Dilekçe, çağrıyı yapan Cumhuriyet başsavcılığına ifade gününden önce verilir. Soruşturma numarası, bulunduğunuz yer ve talebin gerekçesi açıkça yazılır. Yurt dışı giriş çıkış kaydı veya ikamet belgesi eklenir. Dilekçenin bulunduğunuz yerdeki adliyeden gönderilmesi de mümkündür, evrak havale edilerek ilgili birime ulaştırılır.
İfadeden Sonra Süreç Nasıl İlerler?
İfade, soruşturmanın son işlemi değildir. Savcılık toplanan delilleri değerlendirir ve dosyanın akıbetine ilişkin kararını verir.
Kovuşturmaya yer olmadığına dair karar (takipsizlik) ihtimali
Yeterli şüphe oluşturacak delil elde edilemezse Cumhuriyet savcısı kovuşturmaya yer olmadığına karar verir. Karar şüpheliye ve şikayetçiye tebliğ edilir. Yeni delil ortaya çıkmadıkça ve hakimlikçe karar verilmedikçe aynı fiilden dolayı kamu davası açılamaz. Suçtan zarar gören karara itiraz edebilir.
İddianame düzenlenmesi ve kabulü ile dava açılması
Toplanan deliller suçun işlendiği konusunda yeterli şüphe oluşturuyorsa iddianame düzenlenir. Mahkeme iddianameyi on beş gün içinde inceler ve kabul veya iade kararı verir. Kabulle birlikte kamu davası açılır ve şüpheli sanık sıfatını alır. İade halinde eksiklikler tamamlanmak üzere dosya savcılığa döner.
Uzlaşma bürosuna gönderilme ihtimali
Şikayete bağlı suçlar ile kanunda ayrıca sayılan suçlarda dosya uzlaştırma bürosuna gönderilir. Görevlendirilen uzlaştırmacı taraflarla görüşür ve sonucu rapora bağlar. Uzlaşma sağlanırsa kovuşturmaya yer olmadığına karar verilir. Görüşmeler sırasında yapılan açıklamalar sonraki aşamalarda delil olarak kullanılamaz.
Adli kontrol veya tutuklama talebiyle hakimliğe sevk
Kuvvetli suç şüphesi ve kanunda sayılan tutuklama nedenleri bulunuyorsa savcı, şüpheliyi sulh ceza hakimliğine sevk eder. Hakimlik tutuklama, adli kontrol veya serbest bırakma kararlarından birini verir. Tutuklama en son başvurulacak tedbirdir. İnfaz kurumlarının işleyişine ilişkin bilgiler Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü sayfasından izlenebilir.
Dosyanın akıbetini UYAP ve e-Devlet üzerinden takip etmek
Hakkınızdaki soruşturma dosyası, kimlik doğrulamasıyla girilen elektronik sistemlerden sorgulanabilir. Dosyanın hangi aşamada olduğu ve verilen kararlar bu ekranlarda görünür. Gizlilik kararı bulunan dosyalarda bilgi sınırlı gelir. Karar tebliğ edildiğinde tebliğ tarihi not edilmelidir, itiraz süresi o tarihten işler.
Sıkça Sorulan Sorular
İfade çağrısı alan kişilerin en sık ilettiği sorular aşağıda yanıtlanmıştır. Cevaplar geneldir, dosyanın belgeleri değerlendirmeyi değiştirebilir.
İfadeye avukatsız gitmek zorunda mıyım?
Değilsiniz. Müdafi yardımından yararlanma hakkı soruşturmanın her aşamasında bulunur ve ifade alınmadan önce hatırlatılması zorunludur. Avukat tutacak durumda değilseniz barodan görevlendirme yapılmasını isteyebilirsiniz, ücret Devletçe karşılanır. Müdafi gelene kadar açıklama yapmama tercihiniz aleyhinize yorumlanamaz.
Çağrıldığım gün tutuklanma ihtimalim var mı?
İfade çağrısı kural olarak aynı gün serbest bırakılmayla sonuçlanır. Tutuklama için kuvvetli suç şüphesini gösteren somut delil ile kanunda sayılan tutuklama nedenlerinden birinin bulunması gerekir. Karar savcı tarafından değil sulh ceza hakimliğince verilir. Şartlar oluşmadığında adli kontrol tedbiri gündeme gelebilir.
İfade vermeye giderken yanımda ne götürmeliyim?
Kimlik belgeniz, çağrı kağıdı ve olayla ilgili belgelerin fotokopisi yeterlidir. Belgelerin asıllarını değil kopyalarını sunmak, dosyada kalma ihtimaline karşı yararlıdır. Tanık bilgileri yazılı olarak hazırlanabilir. İlaç kullanıyorsanız reçetenizi de yanınıza almanız gerekir.
Aynı gün çıkabilir miyim, ifade ne kadar sürer?
İfade işlemi çoğu dosyada bir saatten kısa sürer ve aynı gün ayrılırsınız. Süre, isnadın karmaşıklığına ve dosyadaki belge sayısına göre değişir. Yoğun birimlerde bekleme süresi işlemin kendisinden uzun olabilir. Müdafi görevlendirmesi bekleniyorsa süreç bir miktar uzar.
İfadeye çağrılmak adli sicil kaydına işler mi?
İşlemez. Adli sicile yalnızca kesinleşmiş mahkumiyet kararları kaydedilir. Soruşturma açılması, ifade verilmesi ve hatta dava açılması adli sicil kaydı doğurmaz. Takipsizlik kararı verilen dosya da sicilde görünmez. Kaydınızı adli sicil kaydı sorgulama hizmetinden her zaman kontrol edebilirsiniz.
Çağrı belgesini e-Devlet üzerinden görebilir miyim?
Elektronik tebligat kapsamındaki bildirimler e-Devlet üzerinden görüntülenebilir. Fiziki tebligatla gönderilen çağrı kağıtları ise sistemde görünmeyebilir. Hakkınızdaki soruşturma dosyasının varlığı vatandaş portalından sorgulanır ve dosyanın hangi birimde olduğu okunur. Gizlilik kararı verilmiş dosyalarda ise bilgi sınırlı olarak gelir.
Karakolda verdiğim ifadeyi savcılıkta değiştirebilir miyim?
Değiştirebilirsiniz. Müdafi hazır bulunmadan kollukta alınan ifade, hakim veya mahkeme önünde doğrulanmadıkça hükme esas alınamaz. Beyan farklılığının nedeni sorulacağından, değişikliğin gerekçesinin açıklanması gerekir. Yeni beyanınızın tutanağa eksiksiz geçirilmesini istemeniz de gerekir. Kollukta hangi soruların sorulduğu ayrıca not edilmelidir.
İfade Öncesi Online Hukuki Danışmanlık Nasıl Alınır?
İfade gününe kadar geçen süre kısa olsa da hazırlık için yeterlidir. Görüşme için ofise gelmek gerekmez, belgeler elektronik ortamda paylaşılır.
Ofise gitmeden görüntülü görüşmeyle ifade hazırlığı yapmak
Görüşme telefonla ya da görüntülü bağlantıyla yapılır. Çağrı kağıdı önceden iletildiğinde inceleme görüşme başlamadan tamamlanır. Ekran paylaşımıyla belgeler birlikte okunabilir. Farklı şehirde bulunmak sürecin yürütülmesine engel oluşturmaz, online hukuki danışmanlık hizmeti elektronik ortamdan sağlanır.
Danışmanlık öncesi hangi belgeleri hazırlamalısınız?
Çağrı kağıdının tüm sayfaları, tebligat zarfı ve olayla ilgili yazışmalar hazırlanır. İdari yaptırım da uygulanmışsa karar örneği eklenir, idari para cezasına itiraz yolunun süresi ayrıca işler. Belgeler tarih sırasına dizilir. Eksik belge, değerlendirmenin genel kalmasına yol açar.
Randevu saati ile ücretlendirme hakkında bilgi
Görüşme saati karşılıklı kararlaştırılır, ifade günü yaklaşmışsa bu durum başvuruda belirtilir. Kapsam ve ücret görüşme öncesinde yazılı hale getirilir. Ödeme karşılığında serbest meslek makbuzu düzenlenmesi zorunludur. Trafik kaynaklı dosyalarda trafik cezasına itiraz süreci de aynı görüşmede ele alınabilir.
Görüşmelerin gizliliği ve avukatın sır saklama yükümlülüğü
Avukat, mesleği nedeniyle öğrendiği bilgileri açıklayamaz ve bu yükümlülük vekalet ilişkisi kurulmasa da doğar. Görüşme içeriği üçüncü kişilerle paylaşılmaz. Yükümlülük, avukatlık görevi sona erdikten sonra da sürer. Belge paylaşımı için kapalı kanallar kullanılır.
Danışmanlıktan sonra vekalet ve dosya takibi süreci
Dosyanın üstlenilmesine karar verilirse müdafi görevlendirmesi yapılır ya da noterden vekaletname düzenlenir. Müdafi dosyaya girdikten sonra içeriği inceleyebilir ve belge örneği alabilir. Dilekçeler elektronik ortamdan sunulur. Yeni bir tebligat geldiğinde aynı dosya üzerinden takip görüşmesi planlanır.
