
Hakkımda şikayet var ne yapmalıyım sorusu, çoğunlukla bir telefon konuşmasından ya da kulaktan duyulan bir bilgiden sonra sorulur. Kimi zaman karşı taraf açıkça söyler, kimi zaman ifadeye çağrıldığınızda öğrenirsiniz. İki durumda da atılacak ilk adım aynıdır.
Avukatınızla görüntülü görüşün
30 dakika · görüntülü/sesli görüşme · 2.500 ₺'den başlayan ücret
Şikayet edilmek suçlu olmak değildir. Cumhuriyet savcısı, kendisine ulaşan iddia üzerine hem lehe hem aleyhe delilleri toplamakla yükümlüdür. Delil yetersizse dosya kapanır. Bu süreçte belgelerin korunması ve savunmanın doğru kurulması, sonucu doğrudan etkiler.
Hakkınızda şikayet bulunması dava açıldığı anlamına gelmez. Şikayet, Cumhuriyet başsavcılığına yapılan bir suç duyurusudur ve savcılık 5271 sayılı Kanun m.160 uyarınca lehe ve aleyhe delilleri toplar. Yeterli şüphe oluşmazsa m.172 uyarınca kovuşturmaya yer olmadığına karar verilir.
Hakkımda Şikayet Varsa İlk Ne Yapmanız Gerekir?
İlk günlerde verilen kararlar, aylar sonraki sonucu belirler. Yapılacak işler sınırlıdır ve hepsi sizin elinizdedir. Sıra şöyledir.
- Karşı tarafla tartışmaya girmeyin.
- Şikayetin konusunu ve tarihini belirleyin.
- Delilleri koruma altına alın.
- Avukatla ön görüşme yapın.
- Dijital kayıtları yedekleyin.
Panik kararı vermeyip şikayetçiyi arayıp tartışmaya girmeyin
Şikayetin ardından yapılan telefon görüşmeleri ve mesajlar çoğu zaman dosyaya delil olarak sunulur. Öfkeyle yazılmış tek bir cümle, tehdit ya da hakaret iddiasına dayanak yapılabilir. Karşı tarafla iletişim kurmanız gerekiyorsa bunu avukat aracılığıyla yürütmek doğru olanıdır. Görüşmeden çekilmek, suçlamayı kabul ettiğiniz anlamına gelmez.
Şikayetin konusunu ve tarihini netleştirin
Hangi olayın, hangi tarihte ve hangi yerde gerçekleştiği iddia ediliyor sorusunun cevabı aranır. Tarih, hem zamanaşımı hem de şikayet süresi bakımından belirleyicidir. Olay gününe ilişkin nerede bulunduğunuzu gösteren kayıtlar bu aşamada bulunur. İddia edilen fiilin hangi suça karşılık geldiği belirlenmeden savunma kurulamaz.
Olayla ilgili delilleri koruma altına alın
Mesaj yazışmaları, elektronik posta trafiği, kamera görüntüleri, fatura ve dekontlar bir arada toplanır. Ekran görüntüsü yerine yazışmanın dışa aktarılmış hali tercih edilir. İşyeri ve site kameraları genellikle on beş ila otuz gün sonra kendiliğinden kaydın üzerine yazar. Görüntü talebinin gecikmesi, en sık karşılaşılan delil kaybı nedenidir.
Bir avukatla ön görüşme yaparak sıfatınızı ve riskleri belirleyin
Görüşmede isnadın hangi suça karşılık geldiği, uzlaştırma kapsamında olup olmadığı ve olası sonuçlar değerlendirilir. Şüpheli sıfatıyla mı yoksa tanık sıfatıyla mı dinleneceğiniz de netleşir. Hangi alanlarda destek verildiği online danışmanlık alanları sayfasında görülebilir. Görüşme için ofise gitmek gerekmez.
Silinmiş mesaj ve kayıtların kurtarılması için hızlı hareket edin
Cihazdan silinen veriler zamanla kalıcı olarak kaybolur, yeni veri yazıldıkça geri getirilme ihtimali azalır. Telefonunuzu sıfırlamayın ve uygulamaları kaldırmayın. Yedekleme servislerindeki eski kopyalar çoğu zaman kurtarma için yeterli olur. Kendi cihazınızdaki kayıtları silmek, sonradan delil karartma tartışması doğurabilir.
Şikayet Edilen Kişinin Temel Hakları Nelerdir?
Soruşturma evresinde şüphelinin hakları kanunla tek tek sayılmıştır. Hakların bilinmesi, ifade odasında kullanılabilmesinin tek şartıdır.
| Hak | Kanun maddesi | Kullanım anı |
|---|---|---|
| Susma hakkı | CMK m.147 | İfade başında |
| Müdafi seçme | CMK m.149 | Her aşamada |
| Ücretsiz müdafi | CMK m.150 | Talep üzerine |
| Delil toplatma | CMK m.147 | Soruşturmada |
| Dosya inceleme | CMK m.153 | Müdafi eliyle |
Susma hakkı kapsamında açıklama yapmama hakkınız (CMK m.147)
Şüpheliye, yüklenen suç hakkında açıklamada bulunmamasının kanuni hakkı olduğu ifade alınmadan önce bildirilir. Hakkın kullanılması suçun kabulü sayılmaz ve mahkumiyet hükmüne gerekçe yapılamaz. Kimliğe ilişkin sorular ise doğru cevaplanmak zorundadır. Kanun metnine 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu üzerinden ulaşılabilir.
Müdafi seçme ve avukat yardımından yararlanma hakkı
Şüpheli, soruşturmanın her aşamasında bir veya birden fazla müdafiin yardımından yararlanabilir. Avukat tutacak durumda olmayan kişi için barodan görevlendirme istenir ve ücret Devletçe karşılanır. Müdafi ile görüşme, başkalarının duyamayacağı bir ortamda ve vekaletname aranmaksızın yapılır. Görevlendirilen avukatların bilgisi danışmanlık veren avukatlar sayfasındaki gibi baro sicili üzerinden teyit edilir.
Lehinize olan delillerin toplanmasını isteme hakkı
Kanun, şüpheden kurtulması için somut delillerin toplanmasını isteme hakkını açıkça tanır. Talep dilekçeyle savcılığa iletilir ve hangi delilin nereden temin edileceği gösterilir. Kamera kaydı, telefon sinyal bilgisi, banka hareketi ve tanık dinlenmesi bu kapsamdadır. Savcılık talebi reddederse gerekçesini dosyaya yazar.
Masumiyet karinesi ve şüpheden sanık yararlanır ilkesi
Kesinleşmiş bir mahkumiyet kararı bulunmadıkça kimse suçlu sayılamaz. Suçluluğu ispat yükü iddia makamındadır, şüphelinin masumiyetini kanıtlama yükümlülüğü yoktur. Yargılama sonunda giderilemeyen şüphe sanık lehine değerlendirilir. Karine, soruşturma evresinde de geçerlidir ve kişinin kamuoyu önünde suçlu gibi gösterilmesini engeller.
Yakınlarına haber verilmesini isteme hakkı
Yakalanan veya gözaltına alınan kişinin durumu, kendisinin belirlediği bir yakınına gecikmeksizin bildirilir. Bildirimin yapılıp yapılmadığı tutanaktan izlenir. Yabancı uyruklu kişilerde konsolosluğa haber verilmesi ayrıca gündeme gelir. Haber verilmemesi, savunmada ileri sürülebilecek bir usul eksikliği oluşturur.
Sözlü İfade ve Yazılı Beyanla Savunma Nasıl Yapılır?
Savunma, olayın kendi anlatımınızla ve belgeye dayalı biçimde ortaya konmasıdır. Hazırlıklı gidilen ifade ile hazırlıksız gidilen ifade arasındaki fark tutanağa yansır.
İfade vermeden önce kronolojik olay anlatımını hazırlayın
Olayı tarih sırasına göre yazmak, ifade sırasında dağılmayı önler. Her tarihin yanına o günü kanıtlayan belge yazılır. Anlatım kendinize saklanır, tutanağa ne söyleneceği ise sorulara göre belirlenir. Kısa ve doğrulanabilir bir zaman çizelgesi, uzun bir anlatımdan daha etkilidir.
Yazılı beyan dilekçesinde bulunması gereken başlıklar
Dilekçenin üstünde soruşturma numarası ve başsavcılık adı yer alır. Ardından olayın özeti, iddiaya karşı açıklamalar, dayanılan belgeler ve talep bölümü yazılır. Her iddia ayrı başlık altında cevaplanır. Dilekçenin kayda girdiğine dair belge alınmalı ve bir örneği saklanmalıdır.
Delil listesi ve tanık bildirimi nasıl yapılır?
Delil listesinde her delilin ne olduğu ve neyi ispatladığı ayrı ayrı gösterilir. Tanık bildiriminde ad, soyad ve ulaşılabilecek adres yazılır, tanığın hangi konuda bilgi sahibi olduğu belirtilir. Belgelerin okunaklı kopyaları eklenir. Kamera kaydı gibi elde olmayan deliller için savcılıktan temin edilmesi talep edilir.
Savunmada nelerden kaçınılmalı?
Doğrulanamayacak iddialar ileri sürmek ve karşı tarafa yönelik suçlayıcı ifadeler kullanmak savunmayı zayıflatır. Emin olunmayan tarih ve rakamların kesin gibi söylenmesi, sonradan çıkacak belgeyle çelişkiye yol açar. Sorulmayan konulara girmek dosyanın kapsamını genişletir. Hatırlanmayan hususlarda hatırlanmadığının söylenmesi doğru olanıdır.
Ek beyan hakkının kullanılması
İfade sırasında söylenmeyen veya sonradan hatırlanan hususlar ek beyan dilekçesiyle dosyaya sunulur. Soruşturma devam ettiği sürece bu yol açıktır. Yeni bulunan belgeler de aynı dilekçeye eklenir. Ek beyanın, ifade tutanağındaki hangi bölümü tamamladığının açıkça yazılması yararlıdır.

Şikayet ile Suç Duyurusu Arasındaki Fark
İki kavram günlük dilde aynı anlamda kullanılır, kanunda ise farklı sonuçlar doğurur. Ayrım, suçun takibinin şikayete bağlı olup olmamasına dayanır.
Şikayete bağlı suçlar ile re’sen soruşturulan suçlar
Bazı suçlarda soruşturma ancak zarar görenin şikayetiyle başlar. Hakaret, basit yaralama, konut dokunulmazlığının ihlali ve güveni kötüye kullanma bu gruptadır. Kanunda şikayet şartı aranmayan suçlarda ise savcılık öğrendiği anda kendiliğinden harekete geçer. Bu suçlarda şikayetten vazgeçilmesi soruşturmayı sona erdirmez.
İsimsiz ihbarın hukuki değeri
İsimsiz ihbar tek başına soruşturma başlatmak için yeterli görülmez. Konusu ve niteliği belli, iddiaları doğrulanabilir nitelikte olan ihbarlar üzerine işlem yapılır. Somut delil veya belge içeren ihbar araştırılır. İhbarda bulunan kişinin kimliğinin bilinmemesi, iddianın kendisini geçersiz kılmaz.
Suç duyurusu nereye ve nasıl yapılır?
İhbar ve şikayet Cumhuriyet başsavcılığına veya kolluk makamlarına yapılabilir. Valilik, kaymakamlık ya da mahkemeye yapılan başvuru ilgili başsavcılığa gönderilir. Yurt dışında işlenen ve ülkede takibi gereken suçlarda elçilik ve konsolosluklara da başvurulabilir. Başvuru yazılı olabileceği gibi tutanağa geçirilmek üzere sözlü de yapılabilir.
Şikayet süresi geçmişse ne olur?
Şikayete bağlı suçlarda hak sahibi, fiili ve failin kim olduğunu öğrendiği günden başlayarak altı ay içinde şikayette bulunmalıdır. Süre geçtikten sonra soruşturma ve kovuşturma yapılamaz. Sürenin başlangıcı öğrenme tarihine bağlı olduğundan bu tarih ayrıca tartışılır. Zamanaşımı süresinin dolmuş olması ise ayrı bir sona erme nedenidir.
Hakkımda Şikayet Olduğunu Nasıl Öğrenirim?
Soruşturma dosyasının varlığı çoğu zaman ifade çağrısıyla öğrenilir. Elektronik sorgulama kanalları da bilgiye erişim sağlar.
e-Devlet ve UYAP Vatandaş üzerinden dosya sorgulama
Kimlik doğrulamasıyla giriş yapıldıktan sonra adalet hizmetleri başlığı altında dosya sorgulama ekranı açılır. Hakkınızdaki soruşturma dosyası numarasıyla, hangi başsavcılıkta bulunduğuyla ve son işlem tarihiyle listelenir. Ekranda görünmeyen bir dosya için ilgili birimden bilgi alınır. Sorgulama için avukat aracılığı gerekmez.
SMS bilgilendirmesi ile resmi tebligatın farkı
Bilgilendirme mesajları dosyadaki gelişmeleri haber verir, hukuki süreleri başlatmaz. Süreler ancak usulüne uygun tebligatla işlemeye başlar. İçinde bağlantı bulunan ve ödeme isteyen mesajlar dolandırıcılık amaçlıdır. Resmi bildirimler kimlik bilgisi veya kart numarası talep etmez.
Adliyeden veya avukat aracılığıyla dosya sorgulatma
Başsavcılık müracaat bürosuna kimlikle başvurularak hakkınızda dosya olup olmadığı sorulabilir. Müdafi, soruşturma dosyasını inceleyebilir ve istediği belgelerin bir örneğini harçsız alabilir. Dosyanın hangi büroda olduğu öğrenildiğinde takip kolaylaşır. Suçtan zarar görenlere yönelik yönlendirme Adli Destek ve Mağdur Hizmetleri birimlerinden alınır.
Gizlilik kararı varsa neden bilgi alamazsınız?
Soruşturmanın amacını tehlikeye düşürecek hallerde hakim kararıyla dosya inceleme yetkisi kısıtlanabilir. Kısıtlama yalnızca kanunda sayılan suçlar bakımından ve sınırlı süreyle uygulanır. Şüphelinin ifadesini içeren tutanak, bilirkişi raporları ve hazır bulunmaya yetkili olunan işlemlerin tutanakları kısıtlamanın dışındadır. Karar, iddianamenin mahkemece kabul edildiği tarihte kendiliğinden sona erer.
Soruşturma Dosyasını İnceleme Hakkı ve Gizlilik Kararı
Dosya içeriğine erişim, savunmanın neye karşı kurulacağını gösterir. Erişim kural, kısıtlama istisnadır.
CMK m.153 kapsamında müdafinin dosya inceleme yetkisi
Müdafi, soruşturma evresinde dosya içeriğini inceleyebilir ve istediği belgelerin bir örneğini harçsız olarak alabilir. Yetki için ayrıca izin alınması gerekmez. İnceleme adliyedeki ilgili büroda ya da elektronik ortamda yapılır. Belgelerin tamamının görülmesi, hangi delillere karşı beyanda bulunulacağını belirler.
Kısıtlama (gizlilik) kararı ne demektir, ne kadar sürer?
Kısıtlama, Cumhuriyet savcısının istemi üzerine sulh ceza hakimliğince verilen ve dosya inceleme yetkisini sınırlayan karardır. Kanunda sayılan suçlar dışında uygulanamaz. Karara karşı itiraz yolu açıktır. İddianamenin mahkeme tarafından kabul edilmesiyle kısıtlama sona erer ve dosya bütünüyle incelenebilir hale gelir.
Gizlilik kararına rağmen erişilebilen belgeler
Yakalanan kişinin veya şüphelinin ifadesini içeren tutanak her halde incelenebilir. Bilirkişi raporları ile şüpheli ve müdafiin hazır bulunmaya yetkili oldukları diğer adli işlemlere ilişkin tutanaklar da aynı kapsamdadır. Kısıtlama bu belgeler bakımından uygulanmaz. Savunmanın asgari dayanağı böylece korunmuş olur.
Dosya örneği alma ve fotokopi talebi
Talep, dosyanın bulunduğu başsavcılık bürosuna sözlü veya yazılı olarak iletilir. Müdafiin aldığı belge örneklerinden harç alınmaz. Elektronik ortamda dosya görüntülenip belgeler indirilebilir. Alınan örneklerin üçüncü kişilerle paylaşılması, soruşturmanın gizliliğinin ihlali sonucunu doğurabileceğinden dikkat gerektirir.
Şikayetten Sonra Soruşturma Süreci Nasıl İşler?
Soruşturma, savcılığın yönetiminde ve kolluğun yardımıyla yürür. Süreç delil toplamayla başlar, bir kararla sona erer.
| Karar | Kanun maddesi | Sonuç |
|---|---|---|
| Takipsizlik | CMK m.172 | Dosya kapanır |
| İddianame | CMK m.170 | Dava açılır |
| Erteleme | CMK m.171 | Denetim başlar |
| Uzlaşma | CMK m.253 | Dosya kapanır |
| Soruşturmaya yer yok | CMK m.158 | Dosya kapanır |
Savcılığın delil toplama ve araştırma aşaması
Cumhuriyet savcısı, suç işlendiği izlenimini veren hali öğrenir öğrenmez işin gerçeğini araştırmaya başlar. Şüphelinin lehine ve aleyhine olan delilleri toplar ve haklarını korur. Araştırma doğrudan yürütülebileceği gibi adli kolluk aracılığıyla da yapılır. Tek yanlı delil toplanması, savunma tarafından dilekçeyle ileri sürülebilecek bir eksikliktir.
Kolluk fezlekesi ve savcılık talimatı
Kolluk, savcılığın talimatı üzerine ifade alır, olay yeri incelemesi yapar ve tespitlerini fezlekeye bağlar. Fezleke bir karar değil, toplanan bilgilerin özetidir. Dosya savcılığa döndüğünde değerlendirme yeniden yapılır. Kolluk aşamasındaki nitelendirmenin savcılığı bağlamadığını bilmek, gereksiz endişeyi önler.
İfadeye çağrılma ve gerekirse ek ifade
Şüpheli, çağrı kağıdıyla davet edilir ve gelmemesi halinde zorla getirileceği belgede yazılır. Yeni bir delil ortaya çıktığında ek ifade alınması istenebilir. Sürecin ayrıntıları ifadeye çağrıldım ne yapmalıyım başlığında ele alınmıştır. Ek ifadeye çağrılmak, dosyanın aleyhe döndüğü anlamına gelmez.
Takipsizlik kararı mı, iddianame mi?
Toplanan deliller suçun işlendiği konusunda yeterli şüphe oluşturuyorsa iddianame düzenlenir ve mahkemeye sunulur. Yeterli delil elde edilemez ya da kovuşturma olanağı bulunmazsa kovuşturmaya yer olmadığına karar verilir. Karar taraflara tebliğ edilir. Yeni delil çıkmadıkça aynı fiil için tekrar dava açılamaz.
Soruşturma ne kadar sürer, süre sınırı var mıdır?
Kanunda soruşturma için kesin bir üst süre öngörülmemiştir, sınır dava zamanaşımı süresidir. Adalet Bakanlığı tarafından belirlenen hedef süreler uygulamada yol gösterici olarak kullanılır. Bilirkişi incelemesi gereken dosyalar daha uzun sürer. Dosyanın uzun süre işlemsiz kalması halinde savcılığa dilekçeyle başvurulabilir.

Şikayet Asılsızsa Hangi Hukuki Yollara Başvurabilirsiniz?
Asılsız şikayetin kendisi suç oluşturabilir ve ayrıca tazminat sorumluluğu doğurur. Başvuru için önce soruşturmanın sonuçlanması beklenir.
İftira suçu (TCK m.267) kapsamında suç duyurusu
Yetkili makamlara ihbar veya şikayette bulunarak, işlemediğini bildiği halde bir kimseye hukuka aykırı fiil isnat eden kişi bir yıldan dört yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılır. Suçun oluşması için isnadın bilerek yapılmış olması aranır. Kanun metnine 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu üzerinden ulaşılabilir. Mağdurun tutuklanması halinde ceza ağırlaşır.
Suç uydurma ve iftira arasındaki fark
İftirada belirli bir kişiye somut bir fiil isnat edilir. Suç uydurmada ise işlenmediği bilinen bir suç, fail gösterilmeksizin işlenmiş gibi bildirilir ya da delilleri uydurulur. İki suçun cezaları farklıdır. Ayrım, ihbarın içeriğine ve kime yöneldiğine bakılarak yapılır.
Haksız şikayet nedeniyle manevi tazminat davası
Şikayet hakkı anayasal bir haktır, ancak kötüye kullanıldığında hukuka aykırı fiil haline gelir. Kişilik haklarının zedelendiği hallerde asliye hukuk mahkemesinde manevi tazminat davası açılabilir. Talep edilecek tutarın belirlenmesinde hukuki hesaplama araçları yol gösterici olur. Yargılama giderleri ve vekalet ücreti ayrıca hesaba katılır.
Takipsizlik kararının tazminat davasındaki rolü
Kovuşturmaya yer olmadığına dair karar, isnadın dayanaksız kaldığını gösteren en güçlü belgedir. Kararın kesinleşmiş olması, açılacak davada ispatı kolaylaştırır. Ceza soruşturmasının sonucu hukuk hakimini her yönüyle bağlamaz, fiilin gerçekleşip gerçekleşmediğine ilişkin tespit ise dikkate alınır. Kesinleşme şerhli örnek dosyaya sunulur.
Delillerin nasıl saklanması ve sunulması gerekir?
Yazışmalar tarih ve saat bilgisiyle birlikte çıktı alınır, dijital kopyası ayrıca saklanır. Ses kaydı bulunuyorsa hangi ortamda ve kim tarafından alındığı belirtilir. Tanık beyanları için ad ve iletişim bilgisi kaydedilir. Delillerin dilekçe ekinde ve numaralandırılmış biçimde sunulması, dosyada değerlendirilmesini kolaylaştırır.
Uzlaşma Teklifini Kabul Etmeli miyim?
Uzlaştırma, belirli suçlarda dosyanın yargılamaya gitmeden kapanmasını sağlayan bir yoldur. Teklif, savcılık tarafından görevlendirilen uzlaştırmacı aracılığıyla iletilir.
Uzlaşma kapsamındaki suçlar hangileridir?
Soruşturulması ve kovuşturulması şikayete bağlı suçlar kural olarak uzlaştırma kapsamındadır. Kanun ayrıca şikayete bağlı olmasa da uzlaştırılabilecek suçları sayar, kasten yaralama, taksirle yaralama, tehdit, konut dokunulmazlığının ihlali ve hırsızlık bunlar arasındadır. Cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar kapsam dışıdır. Uzlaştırma, koşulları varsa zorunlu olarak uygulanır.
Uzlaşmayı kabul etmek suçu kabul anlamına gelir mi?
Gelmez. Uzlaştırma müzakereleri sırasında yapılan açıklamalar, herhangi bir soruşturmada, kovuşturmada ya da davada delil olarak kullanılamaz. Teklifi kabul etmek yalnızca sürece katılma iradesini gösterir. Uzlaşma sağlanmazsa soruşturma kaldığı yerden devam eder ve görüşme içeriği dosyaya yansıtılmaz.
Uzlaşmacının rolü ve görüşme süreci
Uzlaştırmacı, savcılık tarafından listeden görevlendirilen ve taraflar arasında iletişim kuran bağımsız kişidir. Taraflarla ayrı ayrı veya birlikte görüşür, edimin ne olacağını konuşur. Görevlendirmeden itibaren işlemleri otuz gün içinde sonuçlandırır, süre zorunlu hallerde yirmi gün uzatılabilir. Görüşmeye katılmak zorunlu değildir.
Uzlaşma sağlanırsa dosya nasıl kapanır?
Anlaşma bir rapora veya belgeye bağlanır ve savcılığa sunulur. Edim derhal yerine getirilmişse kovuşturmaya yer olmadığına karar verilir. Edimin ileri tarihe bırakıldığı hallerde kamu davasının açılmasının ertelenmesine karar verilir ve yükümlülük yerine getirildiğinde dosya kapanır. Uzlaşma sonrası aynı fiil için tekrar dava açılamaz.
Teklifi reddederseniz süreç nasıl devam eder?
Soruşturma olağan biçimde yürür ve savcılık delil durumuna göre kararını verir. Ret, aleyhe bir sonuç doğurmaz ve cezayı ağırlaştırmaz. Kovuşturma evresinde uzlaştırma yeniden gündeme gelebilir. Tarafların sonradan anlaşması halinde iddianame düzenlenene kadar başvuru yapılması mümkündür.
Şikayetten Vazgeçme ve Şikayete Bağlı Suçlarda Sonuçlar
Vazgeçme, her suçta aynı sonucu doğurmaz. Belirleyici olan, suçun takibinin şikayete bağlı olup olmadığıdır.
Şikayetçi vazgeçerse dava düşer mi?
Şikayete bağlı suçlarda zarar görenin vazgeçmesi soruşturmayı ve davayı sona erdirir. Kovuşturma aşamasında verilen vazgeçme kararı düşme sonucunu doğurur. Hükmün kesinleşmesinden sonraki vazgeçme cezanın infazına engel olmaz. Takibi şikayete bağlı olmayan suçlarda vazgeçme dosyayı kapatmaz.
Vazgeçmenin kabul edilmesi gerektiği haller
Kanunda aksi yazılı olmadıkça vazgeçme, onu kabul etmeyen sanığı etkilemez. Beraat kararı bekleyen kişi vazgeçmeyi kabul etmeyerek yargılamanın sürmesini isteyebilir. İştirak halinde işlenen suçlarda sanıklardan biri hakkındaki vazgeçme diğerlerini de kapsar. Beyanın tutanağa açık biçimde geçirilmesi gerekir.
Soruşturma ve kovuşturma aşamasında vazgeçmenin farkı
Soruşturma evresinde vazgeçme, kovuşturmaya yer olmadığına dair kararla sonuçlanır. Dava açıldıktan sonraki vazgeçme ise mahkemece düşme kararı verilmesini gerektirir. Aşamaya göre başvurulacak merci değişir, ilkinde savcılığa ikincisinde mahkemeye dilekçe verilir. Her iki halde de beyan duruşma tutanağına veya dosyaya kaydedilir.
Re’sen soruşturulan suçlarda vazgeçmenin etkisi
Şikayet şartı aranmayan suçlarda vazgeçme, soruşturmayı sona erdirmez. Beyan yalnızca delil değerlendirmesinde dikkate alınır. Kamu düzenini ilgilendiren suçlarda savcılık kendiliğinden harekete geçmek zorundadır. Tarafların anlaşması, bu suçlarda ancak cezanın belirlenmesinde etkili olabilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Şikayete muhatap olan kişilerin en sık ilettiği sorular aşağıda yanıtlanmıştır. Cevaplar geneldir, somut dosyanın belgeleri değerlendirmeyi değiştirebilir.
Hakkımda şikayet var, tutuklanır mıyım?
Şikayet tek başına tutuklama sebebi değildir. Tutuklama için kuvvetli suç şüphesini gösteren somut delil ile kaçma veya delil karartma şüphesi gibi kanuni nedenlerin bulunması gerekir. Karar sulh ceza hakimliğince verilir. Şartlar oluşmadığında adli kontrol tedbiri uygulanabilir.
Şikayet edilmek adli sicil kaydına işler mi?
İşlemez. Adli sicile yalnızca kesinleşmiş mahkumiyet kararları kaydedilir. Soruşturma açılması, ifade verilmesi ve dava açılması sicilde görünmez. Takipsizlik kararıyla kapanan dosya da kayıt oluşturmaz. Arşiv kaydına alınma ise ayrı bir düzenlemeye tabidir.
Şikayeti kimin yaptığını öğrenebilir miyim?
Kural olarak öğrenebilirsiniz. Şikayetçinin kimliği soruşturma dosyasında yer alır ve müdafi dosyayı inceleyerek bu bilgiye ulaşır. Kısıtlama kararı bulunan dosyalarda erişim geçici olarak sınırlanabilir. Tanık koruma tedbiri uygulanan hallerde kimlik bilgileri gizlenir, bu durum istisnaidir.
Hakkımdaki şikayeti e-Devlet’ten görebilir miyim?
Görebilirsiniz. Adalet hizmetleri başlığı altındaki dosya sorgulama ekranında hakkınızdaki soruşturma numarası ve ilgili başsavcılık listelenir. Dosyanın içeriği bu ekranda görünmez, yalnızca varlığı ve durumu izlenir. Gizlilik kararı verilmiş dosyalarda ise bilgi sınırlı olarak gelir.
Şikayet edildim ama ifadeye çağrılmadım, ne anlama gelir?
Savcılığın henüz delil toplama aşamasında olduğu anlamına gelebilir. İhbar konusu fiilin suç oluşturmadığı araştırma gerektirmeksizin anlaşılırsa soruşturma yapılmasına yer olmadığına karar verilir ve ifade alınmaz. Beklerken delilleri saklamak yararlıdır. Ücretsiz ilk değerlendirme için avukata ücretsiz danışma sayfası kullanılabilir.
Asılsız şikayet edeni dava edebilir miyim?
Edebilirsiniz. İşlemediğini bildiği bir fiili isnat eden kişi hakkında iftira suçundan suç duyurusunda bulunulabilir. Ayrıca kişilik haklarının ihlali nedeniyle manevi tazminat davası açılabilir. Her iki yol için de takipsizlik kararının alınmış olması ispatı güçlendirir.
Takipsizlik kararına şikayetçi itiraz ederse ne olur?
Suçtan zarar gören, kararın tebliğinden itibaren on beş gün içinde sulh ceza hakimliğine itiraz edebilir. Hakimlik itirazı yerinde görürse kamu davasının açılmasına karar verir ve savcılık iddianame düzenler. Reddedilirse karar kesinleşir. İtiraz dilekçesinin bir örneği şüpheliye tebliğ edilebilir.
Şikayet Sürecinde Online Hukuki Danışmanlık Nasıl Alınır?
Değerlendirmenin erken yapılması, delil kaybını ve yanlış beyan riskini azaltır. Görüşme için ofise gelmek gerekmez.
Ofise gitmeden görüntülü görüşmeyle dosya değerlendirmesi
Görüşme telefonla ya da görüntülü bağlantıyla yapılır. Belgeler önceden iletildiğinde inceleme görüşme başlamadan tamamlanır. Ekran paylaşımıyla yazışmalar ve çağrı belgesi birlikte okunabilir. Farklı şehirde ya da yurt dışında bulunmak sürecin yürütülmesine engel oluşturmaz.
Görüşme öncesi hazırlamanız gereken belge ve bilgiler
Varsa çağrı kağıdı, soruşturma numarası ve olayla ilgili yazışmalar hazırlanır. Olay tarihleri kısa bir zaman çizelgesine dökülür. Tanık bilgileri ile iletişim numaraları ayrı bir sayfaya yazılır. Eksik belge, değerlendirmenin genel kalmasına ve ikinci görüşme ihtiyacına yol açar.
Randevu oluşturma ile ücret bilgilendirmesi
Görüşme saati karşılıklı kararlaştırılır, ifade günü yaklaşmışsa bu durum başvuruda belirtilir. Kapsam ve ücret görüşme öncesinde yazılı hale getirilir. Yargılama giderlerinin hesabında Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi esas alınır. Ödeme karşılığında serbest meslek makbuzu düzenlenir.
Görüşmenin gizliliği ve avukatın sır saklama yükümlülüğü
Avukat, mesleği nedeniyle öğrendiği bilgileri açıklayamaz ve bu yükümlülük vekalet ilişkisi kurulmasa da doğar. Görüşme içeriği üçüncü kişilerle paylaşılmaz. Yükümlülük, görev sona erdikten sonra da devam eder. Belge paylaşımında kapalı kanallar kullanılır.
Danışmanlık sonrası dilekçe ve dosya takibi seçenekleri
Dosyanın üstlenilmesine karar verilirse müdafi görevlendirmesi yapılır veya noterden vekaletname düzenlenir. Müdafi dosya içeriğini inceleyerek belge örneği alabilir. Beyan dilekçesi ve delil talepleri elektronik ortamdan sunulur. Karar tebliğ edildiğinde itiraz süresi hesaplanarak bildirilir.
